حركتند . و اين درجه از رضاست كه انسان را از شرك اكبر پاك مىكند . شرك اكبر در مقابل شرك اصغر است يا شرك جلى و خفى . شرك جلى يعنى چيزهايى از مصنوعات و مخلوقات را پرستيدن مثل بت . شكر خفى يا اصغر شركى است كه ديگران را نيز در مقابل خداوند موجود بدانيم يا مفروض بگيريم . آن مهمى كه همه‌چيز را در مقابل خدا بينى محو مىكند ، رضا و تسليم است . همان‌طوركه گفته شد اثبات سلامت مقام تسليم نشانهء رضاست . عبد براى رسيدن به مقام رضا بايد تمرين تسليم كند . و هو يصحّ بثلاث شرايط : أن يكون اللّه عزّ و جلّ أحبّ الاشياء الى العبد و أولى الاشياء بالتّعظيم و أحقّ الأشياء بالطّاعة . و اين درجه از رضا به سه شرط صحت دارد و آن اين كه خداى عز و جل محبوب‌ترين چيزها در نزد بنده باشد و شايسته‌ترين چيزها در مقام بزرگداشت باشد و لايق‌ترين چيزها در مقام طاعت . شرط تحقق رضاى عامه سه چيز است : اول اينكه خدا محبوب‌ترين موجود نزد عبد سالك باشد . هيچ‌چيز را جز او در دل جاى ندهد و دل او هم پذيراى هيچ‌چيز جز خدا نباشد . گاهى ما دل را مواظبت مىكنيم كه چيزى وارد آن نشود و زمانى خود دل اعراض دارد . هنگامى دل از اغيار اعراض پيدا مىكند كه سرشار از محبت خدا باشد . سرشارى از محبت خدا شرط سنگينى است . ما در وصف ائمه مىخوانيم : السلام على . . . و التأمين فى محبة الله . « 1 » يعنى فوران‌كنندگان محبت خدا ، اگر مىبينيد سرچشمه فوران مىكند نشانهء پر شدن صخره‌ها از آب است . طبيعت زمين اين است كه هرچه در آن قرار گيرد مىخورد ، به جز آب . آب آنقدر به صخره‌ها برخورد مىكند تا زلال شود و دست آخر بيرون مىريزد . تو نيز متعلق به جاى ديگرى . لذا ائمه ما « تأمين فى محبة الله » يعنى چشمه‌هاى محبت الهى بودند . خداوند مىفرمايد : وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَتَّخِذُ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَنْداداً يُحِبُّونَهُمْ كَحُبِّ اللَّهِ وَ الَّذِينَ آمَنُوا أَشَدُّ حُبًّا لِلَّهِ . « 2 » و از مردم كسانى هستند كه چيزهاى ديگرى را هم‌رديف خدا

--> ( 1 ) . زيارت جامعه كبيره : السالم على الدعاة الى الله و الادلاء على مرضات الله و المستقرين فى امر الله و التامين فى محبة الله . . . ( 2 ) . بقره / 165 .